مدال یادبود چهلمین سالگرد تاسیس دانشگاه صنعتی شریف
توضیحات
مدال یادبود چهلمین سالگرد تاسیس دانشگاه صنعتی شریف
قطر ۵٠ میلیمتر
جنس نقره عیار ۹۹۹
وزن ۷۰ گرم
سال ۱۳۸۴ هجری شمسی
دانشگاه صنعتی شریف” توسط دکتر محمدعلی مجتهدی گیلانی در سال ۱۳۴۴ هجری شمسی تاسیس شد. با هدف تربیت نیروی متخصص منطبق با نیاز جامعه صنعتی ایران و با کیفیتی مشابه دانشگاه‌های معروف دنیا تاسیس شد.
دکترمجتهدی در آن زمان گفته بودند: می‌خواهم ثابت کنم که جوانان مستعد ما در کشورمان در دانشگاه‌های خوب «مسئول‌پذیر» خواهند بود. این جوانان باهوش و با اعتماد به نفس آنقدر قوی هستند که می‌توانند نیازهای کشور را برآورده کنند. هدف از فرمان تاسیس دانشگاه شریف، تربیت نیروی انسانی ماهر مورد نیاز صنایع کشور به ویژه صنایع سنگین و انجام تحقیقات علمی و فناوری در یکی از معتبرترین دانشگاه‌های جهان به شرح سالنامه‌های این دانشگاه می باشد.
مجتهدی دانشگاه را غیردولتی خواند و هزینه‌های ایجاد آن را از کمک های مردمی و ارگان‌های دولتی تامین کرد. هزینه‌های اداری این دانشگاه بعداً از همین منبع و عمدتاً از محل شرکت ملی نفت و شهریه‌های دریافتی از دانشجویان تأمین می شد. نشریه اولین سالگرد تاسیس دانشگاه تعداد کمک های مالی به دانشگاه را با نام و چهره خیرین یک میلیون ریالی فهرست کرده است. در محل کنونی دانشگاه «شریف» تنها یک ساختمان جنوبی (اهدای وزارت آموزش و پرورش) وجود داشت. شرکت نفت نیز کارگاه ها و تجهیزات آزمایشگاهی را خریداری کرد.
دانشگاه صنعتی شریف از مهر ماه 1345 با 54 عضو (8 نفر دکترا، 38 نفر کارشناسی ارشد، 3 نفر کارشناسی و 5 نفر فنی) با پذیرش 407 دانشجوی شرکت کننده در آزمون ورودی دانشگاه (با حضور) فعالانه فعالیت های آموزشی خود با 5321 متقاضی آغاز کرد. دکتر «مجتهدی» در یکی از صحبت های خود گفت: خارجی ها به کشور ما کمک نمی کنند. این جوانان کاملاً فاضل، میهن پرست و مذهبی هستند که به فکر کشور هستند و به کشور کمک می کنند.
چرا فلز نقره در ساخت مدال‌ها و یادبودهای تاریخی اهمیت داشت؟
در تاریخ مدال‌سازی، انتخاب فلز تنها به امکانات فنی یا هزینه تولید محدود نمی‌شد؛ بلکه جنس هر اثر می‌توانست بیانگر اهمیت مناسبت، جایگاه سفارش‌دهنده و هدف از ساخت آن باشد. نقره یکی از فلزاتی است که به دلیل ویژگی‌های ظاهری، ارزش مادی و قابلیت اجرای جزئیات دقیق، در ساخت شماری از مدال‌ها و یادبودهای تاریخی مورد توجه قرار گرفت.
نقره؛ پیوندی میان ارزش مادی و اهمیت تاریخی
یکی از دلایل استفاده از نقره در ضرب یادبودها، جایگاه این فلز در مبادلات و فرهنگ مادی جوامع گذشته بود. نقره در مقایسه با فلزاتی مانند مس و برنز ارزش ذاتی بیشتری داشت و انتخاب آن برای برخی یادبودها می‌توانست بر اهمیت و اعتبار اثر بیفزاید. به همین دلیل، در بعضی سفارش‌های رسمی و تشریفاتی، جنس فلز بخشی از هویت و پیام یادبود به شمار می‌رفت.
تأثیر نقره بر کیفیت نقش و کتیبه‌ها
سطح نقره امکان نمایش مناسب خطوط، نوشته‌ها و نقوش برجسته را فراهم می‌کند. این ویژگی در مدال‌هایی که تصویر پادشاهان، نشان‌های حکومتی، نمادهای ملی یا شرح یک رویداد تاریخی را در خود جای داده‌اند، اهمیت ویژه‌ای داشت. بازتاب نور روی سطوح برجسته و فرورفته نیز به دیده‌شدن بهتر اجزای طرح کمک می‌کرد.
البته کیفیت نهایی یک یادبود تنها به جنس فلز وابسته نیست؛ مهارت حکاک، طراحی قالب، روش ضرب و میزان پرداخت سطح نیز در نتیجه نهایی تأثیرگذار هستند.
یادبودهای نقره‌ای و مناسبت‌های رسمی
برخی مدال‌های نقره‌ای برای بزرگداشت رویدادهای سیاسی، سفرهای رسمی، مراسم سلطنتی، افتتاح پروژه‌ها یا یادبود شخصیت‌های مهم ساخته می‌شدند. در چنین مواردی، مدال علاوه بر ارزش مادی، نقش سندی تصویری از یک دوره تاریخی را نیز ایفا می‌کرد.
در بررسی یادبودهای دوره قاجار و پهلوی، توجه به جنس فلز در کنار تاریخ ضرب، کتیبه‌ها، نشان‌های حکومتی و موضوع اثر می‌تواند به شناخت بهتر کارکرد آن کمک کند. با این حال، نمی‌توان صرفاً از روی نقره‌ای بودن یک مدال نتیجه گرفت که حتماً برای هدیه به مقامات یا استفاده در مراسم ویژه تولید شده است؛ برای چنین نتیجه‌ای باید شواهد تاریخی مرتبط نیز بررسی شوند.
تغییرات نقره در گذر زمان
یکی از ویژگی‌های قابل‌توجه یادبودهای نقره‌ای، تغییر تدریجی ظاهر آن‌ها در طول زمان است. نقره ممکن است در اثر واکنش با ترکیبات گوگردی موجود در محیط، تیره شود. این تغییر رنگ گاهی در فرورفتگی‌های طرح و اطراف نوشته‌ها بیشتر دیده می‌شود و می‌تواند بر ظاهر اثر تأثیر بگذارد.
با این حال، تیرگی سطح به‌تنهایی نشانه اصالت یا قدمت قطعی نیست؛ زیرا شرایط نگهداری، تمیزکاری و حتی روش‌های مصنوعی ایجاد تیرگی نیز در ظاهر فلز مؤثرند.
آیا مدال نقره‌ای همیشه ارزشمندتر است؟
ارزش یک یادبود تاریخی را نمی‌توان تنها بر اساس جنس فلز تعیین کرد. وزن و عیار نقره اهمیت دارند، اما کمیابی، تعداد نمونه‌های باقی‌مانده، کیفیت ضرب، موضوع تاریخی، میزان سلامت اثر و اصالت آن نیز در ارزیابی نقش دارند. در نتیجه، یک مدال برنزی کمیاب ممکن است از یک یادبود نقره‌ای رایج ارزش کلکسیونی بیشتری داشته باشد.
برای شناسایی دقیق یادبودهای تاریخی، بررسی وزن و ابعاد، ویژگی‌های لبه، علائم احتمالی سازنده و مقایسه با نمونه‌های مستند ضروری است. در مواردی که جنس فلز مشخص نیست، آزمایش‌هایی مانند طیف‌سنجی فلورسانس پرتو ایکس (XRF) می‌توانند به شناسایی ترکیب فلزی کمک کنند.
جمع‌بندی
استفاده از نقره در ساخت یادبودها نتیجه ترکیبی از ارزش مادی، جلوه بصری، قابلیت اجرای جزئیات و نیازهای سفارش‌دهندگان بوده است. این آثار امروزه علاوه بر ارزش فلزی احتمالی، می‌توانند اطلاعات مهمی درباره هنر ضرب، مناسبات رسمی و فرهنگ یادبودسازی در دوره‌های مختلف تاریخی در اختیار پژوهشگران و مجموعه‌داران قرار دهند. شناخت دقیق هر نمونه، نیازمند بررسی هم‌زمان ویژگی‌های فنی و زمینه تاریخی آن است.
نظرات
هنوز کسی نظری ندارد