جفت اسکناس 50 تومانی کرواتی بهنیا سمیعی محمد رضا شاه
توضیحات
جفت ۵٠ تومانی کرواتی بهنیا سمیعی محمدرضاشاه
سال انتشار: ۱۳۴۳ هجری شمسی
شماره زیبا ۸۷۵۵۲۵
گرید ۶۴ توسط شرکت PMG
تصویر پشت این اسکناس جام زرین مارلیک از آثار باستانی متعلق به اواخر هزاره دوم و اوایل هزاره اول پیش از میلاد است که در موزه ایران باستان نگهداری میشود. این اثر یکی از جامهای طلایی است که در کاوش گورستان مارلیک و از گور ۲۶ به دست آمدهاست.
جام زرین مارلیک از جنس طلا با اندازه۶/۱۸ سانتیمتر (بلندی) اواخر هزاره دوم و اوایل هزاره اول پیش از میلاد کشفشد
جام مارلیک ۶/۱۸ سانتیمتر ارتفاع دارد و به صورت نقش حکاکی برجسته با چهار گاو بالدار اسطوره ای تزیین شدهاست. سر گاوها بهصورت برجسته و با تکنیک چکشکاری از بدنه ظرف بیرون آمدهاست. هر جفت از گاوهای بالدار به شکل قرینه در حال بالا رفتن از یک درخت تزیینی نخلمانند هستند. این حیوانات تخیلی بر روی پاهای عقب ایستادهاند و پاهای جلو را بالا آورده و در اطراف تنه و شاخههای درخت تکیه دادهاند. لبه جام با نوار مفتولی بسیار نازکی بهصورت فشرده و متراکم تزیین شده و در محل اتصال بدنه جام به کف، دارای برآمدگی تقریباً زاویهداری است. ترکیب نقوش حیوانات بالدار و درخت موسوم به درخت زندگانی بیشتر در دوره آهن در هزاره اول پیش از میلاد در ایران و میانرودان رواج داشتهاست.
اسکناسهای پانصد ریالی ایران بعد از تأسیس بانک مرکزی ایران با تصویری از نقش جام مارلیک چاپ و نشر میشد. نقش جام مارلیک از سال ۱۳۴۱ هجری شمسی تا سال ۱۳۴۳ بر یک سوی این اسکناسها جاپ میشد.
اسکناس کلکسیونی فقط به معنی «اسکناس قدیمی» نیست. ارزش یک اسکناس معمولاً از ترکیبی از عوامل مختلف به وجود میآید؛ از جمله کمیابی، سال و سری انتشار، شماره سریال، اشتباهات چاپی، امضاها و واریتهها، وضعیت فیزیکی، کیفیت ظاهری، جذابیت اسکناس، تقاضای بازار و همچنین اصالت و دستنخوردگی آن.
بنابراین یک اسکناس ۱۰۰ ساله لزوماً از یک اسکناس نسبتاً جدید ولی بسیار کمیاب و با کیفیت بالا گرانتر نیست.
گرید یا Grade در واقع یک ارزیابی استاندارد از وضعیت اسکناس است. شرکتهای معتبر معمولاً از مقیاس ۱ تا ۷۰ استفاده میکنند. بهصورت کلی، گریدهای پایینتر مربوط به اسکناسهای فرسودهتر هستند و هرچه عدد بالاتر میرود، کیفیت و وضعیت اسکناس بهتر میشود.
بهطور تقریبی:
1 تا 10: بسیار فرسوده
12 تا 20: Fine
25 تا 35: Very Fine
40 تا 45: Extremely Fine
50 تا 58: About Uncirculated
60 تا 64: Uncirculated
65 تا 67: Gem / Superb Gem Uncirculated
68 تا 69: Superb Gem
70: بالاترین سطح
البته عدد گرید بهتنهایی کافی نیست. برای مثال یک اسکناس 65 با EPQ یا PPQ و ظاهر بسیار خوب میتواند برای بعضی کلکسیونرها جذابتر از یک اسکناس 66 بدون این designation باشد.
در گرید اسکناس اصطلاحاتی مثل EPQ، PPQ، Star و NET نیز اهمیت زیادی دارند.
در PMG، EPQ مخفف Exceptional Paper Quality است. این designation نشان میدهد که اسکناس از نظر PMG کیفیت کاغذ اصلی خود را حفظ کرده و برای بهتر نشان دادن ظاهر آن، بهصورت فیزیکی یا شیمیایی پردازش نشده است.
برای مثال:
PMG 66 EPQ
از نظر بازار میتواند با:
PMG 66 NET
ارزش بسیار متفاوتی داشته باشد.
PMG همچنین از علامت Star استفاده میکند. علامت ★ نشاندهنده Eye Appeal استثنایی نسبت به گرید است. در این موارد مواردی مانند کیفیت کاغذ، رنگ جوهر و برجستگی چاپ در نظر گرفته میشوند.
بنابراین:
PMG 66 EPQ ★
میتواند برای کلکسیونر جذابتر از یک 66 معمولی باشد.
در مقابل، اگر اسکناس مشکلاتی مانند تعمیر، شستوشو، رنگزدایی، پارگی یا موارد مشابه داشته باشد، ممکن است به جای دریافت یک گرید معمولی، designation مربوط به NET دریافت کند. در این حالت شرکت اعلام میکند که اسکناس دارای مشکل مهمی است که عدد گرید بهتنهایی شدت آن را نشان نمیدهد.
از معتبرترین شرکتهای گرید اسکناس در بازار بینالمللی میتوان به PMG و PCGS Banknote اشاره کرد.
PMG یا Paper Money Guaranty یکی از شناختهشدهترین شرکتهای گرید اسکناس در جهان است. این شرکت از سال ۲۰۰۵ فعالیت میکند و میلیونها اسکناس را گرید کرده است. در بازار بینالمللی، گریدهایی مانند PMG 65 EPQ، PMG 66 EPQ، PMG 67 EPQ و PMG 68 EPQ برای بسیاری از کلکسیونرها شناختهشده هستند.
PCGS Banknote نیز یکی دیگر از برندهای بزرگ در زمینه Certification اسکناس است. این شرکت نیز برای اسکناسهای آمریکا و جهان از سیستم ۷۰ امتیازی استفاده میکند. در PCGS با اصطلاح PPQ یا Premium Paper Quality مواجه میشویم که از نظر مفهوم کلی مشابه اهمیت EPQ در PMG است.
برای کار تجاری در حوزه اسکناس، یک نکته بسیار مهم این است که گرید بهتنهایی باعث ارزشمند شدن یک اسکناس نمیشود. اگر خود اسکناس کمیاب نباشد و تقاضای کلکسیونی نداشته باشد، گرید بالا الزاماً سود زیادی ایجاد نمیکند.
اما برای یک اسکناس کمیاب، اختلاف بین گریدهای مختلف میتواند بسیار قابلتوجه باشد. برای مثال اختلاف بین 64 و 65، یا 65 و 66، یا 66 و 67 ممکن است باعث اختلاف قیمت زیادی شود.
به همین دلیل در تجارت حرفهای اسکناس باید همیشه به ترکیبی از Price، Grade، Rarity، Population و Demand توجه کرد، نه فقط به عدد گرید.
یکی دیگر از موارد بسیار مهم، Population Report است.
فرض کنید یک اسکناس دارید که PMG 66 EPQ است. صرف اینکه گرید آن 66 است، اطلاعات کاملی در مورد ارزش آن نمیدهد. باید بررسی کنید چند نمونه از آن اسکناس در PMG گرید 66 شدهاند، چند نمونه گرید 67 دارند و چند نمونه گرید 68 دارند.
برای مثال اگر یک اسکناس فقط سه نمونه در گرید 66 و بالاتر داشته باشد، شرایط آن کاملاً متفاوت است با اسکناسی که ۱۵۰۰ نمونه در گرید 66 و بالاتر دارد.
در قیمتگذاری حرفهای اسکناس، عوامل مهم را میتوان به این شکل اولویتبندی کرد:
اصالت
نوع و واریته دقیق اسکناس
کمیابی
Grade
EPQ / PPQ / Star
Population
سابقه فروش واقعی یا Sold Prices
وضعیت تقاضای فعلی بازار
نظرات
هنوز کسی نظری ندارد